Kafkas dağlarının zirvesinde, sislerin ardında bir şehir vardır: Şuşa… Yüzyıllar boyu Türkün sazının, sözünün, kültürünün beşiği; kahramanlığın, mertliğin simgesi… Ve 2020 yılında, o kutlu topraklarda bir destan yeniden yazıldı.

Azerbaycan ordusu — qəlbi və canı Türk olan o mübariz ordu — 44 gün boyunca, dağ taş demeden, vatanın hər qarışı uğrunda canını sipər etdi. O gün, yediden yetmişe her Azerbaycanlı; elində silah olan asker də, o askerin yolunu gözləyən ana da, vatan deyərək dua edən uşaq da, bir yürek, bir millet oldu.

Şuşa’nın kayalıklarında yankılanan tek bir nida vardı: “Qarabağ Azərbaycandır!” Bu nida, sadece bir zaferin değil, bir milletin yeniden doğuşunun haykırışı idi. Yiğit Azerbaycan askeri, Mehmetçik kardeşlerinin arkasındaki desteği, Türk milletinin elini semaya açmış duası, omuz omuza, Kafkasya’nın sert rüzgârına meydan okudu.

O rüzgâr, Türk’ün tarih boyunca sönmeyen ocağını bir kez daha harladı. Şuşa’da bir bayrak yeniden dalğalandı — bu yalnız bir toprak parçasının kurtuluşu deyil, Türk ruhunun zaferiydi. Bugün dünya savaş akademilerinde “Şuşa Zaferi” taktik bir mucize olarak anlatılıyor.

Ama bizler biliriz ki, o mucizeyi yaradan ne sadece stratejiydi, ne silahın gücüydü… O mucizeyi yaradan, vatan sevgisiyle çarpan Azerbaycan yüreğiydi. O yiğitleri doğuran Azerbaycanlı Türk anaları, tarihin her devrinde olduğu gibi, bu destanın görünmez kahramanlarıdır. Onlar, “Oğul, ya qayıt, ya qəhrəman ol!” deyərək vatana can bağışlayan neslin anasıdır. Şuşa zaferi, Türk’ün şanına yeni bir sayfa ekledi. Bu sayfa, kanla, cesaretle, dualarla yazıldı. Ve o sayfada tek bir cümle parlıyor: “Türk var oldukça, Şuşa Türk’ündür!”

Rufat GÜREL Tarihçi Yazar