Emine Işınsu Roman Ödülü verilmesi ilk kez 2023 yılında gerçekleşti. Ülkü Demiray, Cümbezin Kızı adlı eseriyle bu ödülü kazandı. İki yılda bir verilmesi planlanan roman ödüllerinin ikincisi 2025 yılında sahiplerini buldu. Ödül, Bilinmeze Doğru eseriyle Hülya Başarangil Demir’e verildi. Gazi Karabulut’un Yer Kırmızı Gök Siyah ve Prof. Dr. Mahmut Sarıkaya’nın Kalanlar-Arazı Ayırdılar adlı romanları da özel ödül aldı.

Yukarıda adlarını verdiğim ödüllü eserlerden Bilinmeze Doğru dışındakileri okumuş ve tanıtmıştım; bu eseri de tanıtmalıydım. Çünkü zaman geçiyor. Şunun şurasında 2027 yılı ödüllerinin ilan edilmesine sekiz ay kaldı. Kendimi, Ablam ve Ustam Emine Işınsu’nun çırağı olmamdan dolayı ödül verilen kitapları tanıtmakla görevlendirdim. Sağ oldukça önümüzdeki yıllarda ödülleri hak edecek eserler hakkında da yazmayı sürdüreceğim.

Yaşadığı toprakları, ülkesini, evini terk etmeye mecbur kalması bir insan için çok zordur. Geleceğine güvenerek yaşarken hayatının tehlikeye girmesi insanı bunalıma sürükler. Yine güvenerek yaşamayı umduğu ülkelere doğru yola çıkar: gemiyle, tekneyle, trenle veya başka vasıtalarla veyahut yaya… Yalnız değildir. Aile fertleri, akrabaları, komşuları, soydaşlarıyla birliktedir. Yolculuğu sağ esen tamamlayabilecekler mi? Ulaşabildikleri yerlerde hayatları nasıl devam edecek? İyilerle mi karşılaşacaklar kötülerle mi? Bu soruların o anlarda cevaplanması mümkün değildir. Bir bilinmeze doğru gitmektedirler… Günümüzde bu tür kaçışları haberlerde görüyor, izliyoruz.

Stalin zamanında Ahıska, Karaçay Malkar, Kırım Türkleri kardeşlerimiz sürgünlerde bilinmeze doğru yola çıkarılmış; kimi yollarda can vermiştir kimi sürüldükleri topraklarda. Ayakta ve hayatta kalabilenlerin bazıları -Ahıska Türkleri hariç- vatanlarına dönebilmiş, bazıları ömürlerini sürgün gittikleri ülkelerde tamamlamıştır.

Roman, 1930’lu yıllarda Kırım’ın Aluşta’sında başlar, İstanbul’un Beyoğlu semtinde sonuçlanır. O kaçhakaç günlerinde yaşanan telaşla iki kız kardeş, çocukluk hatta bebeklik yaşlarında birbirlerinden ayrı düşer. Bilinmeze Doğru adlı eserin baş kahramanları bu kızlardır. Konu onların ve onlarla ilintili kişilerin yaşadıklarının hikâyesidir. İlk sayfalarda kahraman sayısı epey fazladır. Bu yüzden okuyucu, kim kimin nesidir diye anlamaya çalışırken biraz yorulacaktır. Türk kahramanların yanı sıra Vladimir, Yulian, Vera, Katherina, Tatyana gibi sık sık geçen yabancı adlarla karşılaşınca “Kırım Türklerinin anlatıldığı bu eserde yabancıların ne işi var?” diye de düşünecektir.

İlerleyen sayfalarda, baş kahramanların ve yakını kişilerin yaşadığı olaylar okuyucuda, merak unsurunu biraz daha fazla hissettirir. Hatta son sayfalarda daha da artırır. Olaylar hem kitaptaki kahramanlarda hem de onlardan etkilenmesiyle okuyucuda millî duygu ve düşünceleri yoğunlaştırır.

Eser, yazarın 7. sayfadaki “Teşekkür” başlıklı yazısında şu cümle öne çıkmaktadır: “Romanımda kişiler arasındaki aşkları anlatsam da özü vatan aşkını içermektedir. Çünkü biz Türkler için vatan aşkı, tarihin her döneminde öncelikli olmuştur.” Evet, Bilinmeze Doğru, yazarın ifade ettiği gibi aşkların anlatıldığı bir romandır. Fakat son sayfalara geldiğinizde ve kitabı okuyup bitirildiğinde eserin “vatan aşkıyla” yazıldığı sonucuna vararak yazarla mutabık kalınmaktadır.

Yazımı sona erdirirken üç hususa dikkatinizi çekmek istiyorum:

Birincisi: Ablam ve Ustam Emine Işınsu’nun ruhunun şad olduğu inancını yaşamamdır. Çünkü Işınsu’nun eserleriyle dokunduğu Türk milleti sevdalısı kalemler onun izinde yazmaya, birbirinden kıymetli eserler üretmeye devam etmektedirler.

İkincisi: Bugüne kadar ödül alan kitaplar, Türk milletinin her ferdine hitap eden, filmlere konu olacak konuları içermektedir. Bugün olmazsa yarın filmleri de çevrilecek, dizileri de yapılacaktır.

Üçüncüsü: Hülya Başarangil Demir bu eseriyle ve aldığı ödülle büyük bir yükü omuzlamıştır. Kendisinden, bu seviyenin üstünde romanlar beklendiğini bilmesini isterim. Son iki cümlem aynı zamanda, Emine Işınsu Roman Ödülü alan ve alacak olan diğer yazarlarımız içindir.

Yazar: Hasan Kallimci